7 ay önce · Serap Bilgen · 0 yorum
Yalnız Kalamama Sorunu Nedir?
Nedenleri, Belirtileri ve Psikolojik Etkileri
Bazı kişiler için yalnız kalmak bir dinlenme alanıdır. Zihnin yavaşladığı, bedenin rahatladığı, kendiyle temas edebildiği bir alan… Ama bazıları için tam tersidir. Sessizlik büyüdükçe içte bir huzursuzluk, bir boşluk, yerinde duramama hatta bir panik duygusu ortaya çıkar. Telefonu eline alma, birini arama, sosyal medyada kaybolma ya da hemen birinin yanına gitme ihtiyacı belirir. Çünkü yalnız kalmak, dışarıdan göründüğü kadar basit bir “tek başına olma” hali değildir; çoğu zaman derin bir içsel temas anlamına gelir.
Yalnız kalamamak, aslında insanın kendisiyle baş başa kalamamasıyla ilgilidir.
Yalnız Kalma Korkusu Ne Anlama Gelir?
Yalnız kalma korkusu; birinin yokluğuna dair değil, çoğu zaman kendi iç dünyamızla baş başa kalmaya dair bir korkudur. Sessizlikte gelen düşünceler, duygular ve beden duyumları bazı kişiler için fazla yoğun olabilir. O yüzden dışarıyla bağlantı, bir tür duygu düzenleyici gibi kullanılır.
Birisi varken daha iyi hissetmek, birinin yanında daha sakin olmak ya da yalnızken huzursuz hissetmek; bu korkunun yansımalarıdır. Bu durum çoğu zaman “yalnızlıktan hoşlanmamak” değildir. Daha derinde, güvende hissetmeme, yok olma hissi, terk edilme, görünmez olma, ya da duygusal olarak dağılma korkuları yer alır.
Yalnız Kalma Korkusunun Psikolojik Nedenleri Nelerdir?
Yalnız kalma korkusu genellikle erken dönemdeki ilişkilerde şekillenir. Çocuklukta duygusal olarak tutarlı, güvenli ve düzenleyici bir bağ, yakınlık deneyimi olmadığında, kişi iç dünyasını kendi kendine sakinleştirmeyi öğrenemez. Bu durumda başkaları, sinir sistemi için bir “dengeleyici, düzenleyici” haline gelir.
Travmatik deneyimler, terk edilme, ihmal, ani kayıplar ya da duygusal yalnızlık; yalnız kalmayı bilinçdışı düzeyde tehlikeli hale getirebilir. Beyin, yalnızlığı “güvensizlik” ile eşleştirir. Bu yüzden kişi yalnız kaldığında bedende alarm tepkileri başlar: huzursuzluk, çarpıntı, bunaltı, boşluk hissi, sıkıntı.
Bu bir zayıflık değil, sinir sisteminin öğrendiği bir hayatta kalma stratejisidir.
Yalnız Kalamama Sorununun Belirtileri Nelerdir?
Yalnız kalamama, kendini her zaman açık bir şekilde göstermez. Çoğu zaman davranışların içine gizlenir.
•Sürekli birileriyle mesajlaşma ihtiyacı
•Evde tek başına kalmaktan kaçınma
•İlişkiden ilişkiye geçme
•Bir ilişki bitince hemen yenisini başlatma
•Yalnızken yoğun kaygı, sıkıntı ya da boşluk hissi
•Kendinle baş başa kalamama
Bu belirtilerin ortak noktası şudur: Kişi, iç dünyasını tek başına regüle edemediği için dışarıdan birine ihtiyaç duyar.
Yalnız Kalamamanın İlişkiler ve Günlük Yaşam Üzerindeki Etkileri
Yalnız kalamamak, ilişkileri de zorlar. İlişki, bir yakınlık, bağ kurma alanı olmaktan çıkıp bir “duygusal tutunma” alanına dönüşür. Kişi, karşısındakini sevdiği için değil, onsuz kalamadığı için yanında olabilir. Bu da bağımlı ilişkilere, sınırların kaybolmasına, hayır diyememeye, isteklerini, duygularını açıkça ifade edememeye, ilişkinin sürmesi için kendini feda etmeye ve zamanla tükenmişliğe yol açar.
İlişkideki küçük mesafeler bile yoğun kaygı yaratabilir. Karşı taraf uzaklaştığında, kişi içsel olarak dağılacakmış gibi hissedebilir.
Yalnız Kalma Korkusu Nasıl Aşılır?
Yalnız kalma korkusu, iradeyle ya da “kendini zorlayarak” geçmez. Çünkü bu korku düşünceden değil, sinir sisteminden gelir. Gerçek dönüşüm, beynin yalnızlığı bir tehdit olarak algılamayı bırakmasıyla olur. Bu da yalnızlığı bir tehdit olarak öğrenilen yerleri kavrayarak, şimdiden, yetişkin yaşamdan ayırarak ve güvenli içsel kaynakların oluşmasıyla mümkündür. Kişi, yalnız kaldığında da regüle olabileceğini deneyimlemeye başladığında, yalnızlık yavaş yavaş tehdit olmaktan çıkar. Ancak bunu deneyimleyebilmeye hazır olmak da bir süreç gerektirir.
Psikolojik Destek Yöntemleri
Süreçte, yalnız kalma korkusu, bağlanma örüntüleri, erken dönem ilişkiler, duygular ve bedensel duyumlar üzerinden çalışılır. Sorun sadece “yalnız kalmak”la ilgili olmayabilir; yalnızken aktive olan eski duygusal anlar, yaşantılar önemlidir. Bu anlar çalışıldığında, işlendiğinde yalnızlık tehdit olmaktan yavaş yavaş çıkmaya başlar; kişi yalnızken de kendini güvende, bütün ve sakin hissetmeye başlar. Yalnızlık bir tehdit olmaktan çıkıp kişinin kendisiyle temas alanına dönüşür. Ve birey, ilk kez gerçekten kendiyle birlikte olabildiğini hisseder.
Etiketler: yalnız kalamama sorunu, yalnız kalamamak, yalnız kalma korkusu, yalnız kalma korkusu nasıl aşılır? Kategoriler: Genel