6 yıl önce · Serap Bilgen · 0 yorum

Brainspotting nedir? Nasıl uygulanır?

Brainspotting Hakkında

Hayatta ve dengede kalabilmemiz için beynimiz, her gün 24 saat boyunca bedenimizdeki her bir hücreyi, organı ve sistemi gözlemleyerek düzenler. Bunu mümkün hale getiren, beynimizdeki milyarlarca sinir hücresi ve bu sinir hücreleri arasındaki sonsuz bağlantıdır. Brainspotting’in, dengesi bozulmuş (ilkel hayatta kalma modlarında donup kalmış olan) alanları (sistemleri) saptayıp işlemlemek ve serbest bırakmak amacıyla beyin-beden bağlantısına erişerek yeniden düzenleme yaptığı öne sürülmektedir.

Bazı sorunlar ve anılarımız için kelimelerimiz, hayallerimiz, görüntülerimiz yoktur. Örneğin, bazı sorunların temeli konuşma öncesi döneme kadar uzanabilir, dolayısıyla sorunla ilgili söyleyecek kelimelerimiz ve düşüncemiz olmaz. Ancak, beden bilir ve sistem hatırlar. Brainspotting ile bu alanlara ulaşıldığı ifade edilmektedir. Brainspotting yönteminin sağ beyin, limbik sistem ve beyin sapıyla (orta beyin) bölgeleriyle ilişkili olduğu öne sürülmektedir.

Brainspotting beyin-beden ilişkisini merkeze alan bir yaklaşımdır. Beyinimizde olan bedenimizde, bedenimizde olan ise beynimizdedir. Beynimizin nöroplastisite ve nörogenesis becerisine sahip olduğunu artık biliyoruz. Nöroplastisite, nöronların (sinir hücreleri) yeni deneyimlere ve öğrenmeye bağlı olarak değişebilme kapasitesidir. Nörogenezis ise yeni sinir hücrelerinin oluşumu anlamına gelir. Öğrendiklerimizle sinir hücreleri arasında hem yeni sinaptik bağlantılar kurulur hem de bu var olanlar güçlenir. Brainspotting ile beynin değiştiği ve beynin değişmesinin de tepkilerin değişmesi anlamına geldiği ifade edilmektedir.

Brainspotting yaklaşımında baktığınız yerin nasıl hissettiğimizi etkilediği ve çeşitli sabitlenmiş göz pozisyonlarının nöral aktivitelerle ve içsel deneyimlerle ilişkili olduğu savunulmaktadır. Brainspottingin, psikolojik sonuçları olan fizyolojik bir yaklaşım olduğu öne sürülmüştür.

Brainspoting’in nasıl olduğunu anlamak için önce “brainspot” un ne olduğunu anlamak gerekir. Brainspot terimi, beynin travmatik anıyı tutan alanıyla ilişkili olan gözlerin odak noktasını/göz pozisyonunu belirtir. Pek çok brainspotunuz olabilir. Refleksif tepkilerle eşleştirilen göz pozisyonları yoluyla saptanan bir brainspotun, aslında duygusal deneyimi bellek formunda tutan fizyolojik bir alt sistem olduğu söylenmektedir. Brainspot, travmatik deneyimi işlemeye yardımcı olmak için kullanılır.

Brainspotting Nasıl Uygulanır?

Bu işlem gerçekleşmeden önce, brainspotu bulmak için göz pozisyonu taraması yapılır. Uygulayıcı, kişinin bakış noktalarını araştırmak amacıyla bir pointer kullanabilir. Bu brainspot, duygusal sıkıntıya neden olan şeye odaklanılırken, gözlerde ya da vücutta seğirme, nefes almada ani bir değişiklik, esneme ya da ifadede bir değişiklik gibi refleksif bir tepki gözlemleyerek seçilir. Refleksif tepki, brainspotun bulunduğu anlamına gelir. Kişi, duygusal sıkıntıya neden olan bir şeye odaklanırken, belirlenen noktaya da odaklanması sağlanır. Bu işlem sırasında çift yönlü işitsel uyarım da kullanılabilir (Bilateral stimulasyon). Göz pozisyonu belirlendikten sonra kişi bir süre bu noktaya bakarken aynı zamanda içinde neler olduğunu fark etmeye devam eder. Bu sırada düşünceler, görüntüler, duygular ya da bedensel duyumlar ortaya çıkabilir.

Bazen, “kaynak brainspot” kullanılabilir. Acı verici duygularla ilişkili olan brainspottan farklı olarak, kaynak brainspotting, gerektiğinde işlem yoğunluğunu kolaylaştırabilen bir destek duygusu ya da topraklanma duygusuyla ilişkilidir.

Kaynak Brainspot Nedir?

Brainspotting’de yalnızca rahatsız edici deneyimlere odaklanılan noktalar kullanılmaz. Kişinin kendisini daha dengede, sakin, güçlü ya da güvende hissettiği bir deneyimle ilişkili göz pozisyonları da belirlenebilir. Bunlara kaynak brainspot adı verilir.

Kaynak brainspot, zorlayıcı bir konu üzerinde durulurken kişinin destekleyici bir içsel deneyime erişmesine yardımcı olmak amacıyla kullanılabilir.

Brainspotting’de Uygulayıcı ile Danışan Arasındaki İlişki

Brainspotting yalnızca doğru göz noktasını bulmaya dayanan mekanik bir teknik değildir. Yöntemde uygulayıcı ile danışan arasındaki ilişkiye de önem verilir. David Grand Brainspotting yaklaşımında bu durumu “dual attunement”, yani çift yönlü uyumlanma kavramıyla açıklar. Bir tarafta kişinin kendi içsel deneyimine uyumlanması, diğer tarafta uygulayıcının kişinin sürecini dikkatle takip etmesi vardır. Uygulayıcının görevi kişinin ne hissetmesi gerektiğini söylemek ya da ortaya çıkan deneyimi önceden yorumlamak değildir. Daha çok kişinin kendi deneyimini takip edebileceği bir çerçeve oluşturmaktır.

EMDR ve Brainspotting’in birbirine benzeyen yönleri nelerdir?

• Her ikisi teknikte, beynin sözel olarak erişilemeyen kısmı olan amigdalada depolanan bilgilerin yeniden işlemlenmesine yardımcı olmak için  yöntemler kullanır.
• Her ikisi de bireyin göz pozisyonunun ya da bireyin bakışlarının henüz bilinmeyen daha derin kavrayışların kilidini açabileceği teorisine dayanır.
• Her ikisi de bireyin olaylara farklı bir perspektiften yaklaşmasına ve nihayetinde değişme sürecine yardımcı olur.

EMDR ve Brainspotting arasındaki farklar nelerdir?

EMDR’de hızlı göz hareketleri ya da diğer çift yönlü uyarımlar kullanılırken; Brainspotting, belirli bir duygusal tepki ya da duruma karşılık gelen brainspot adı verilen tek bir sabit bakış pozisyonuna odaklanır. Gözlerin konumu ya da bakışın yönlendirildiği yerin, henüz fark edilmemiş bazı kavrayışları sağlamaya yardımcı olduğu varsayımına dayanır.

Brainspotting ile İlgili Bilimsel Araştırmalar Ne Söylüyor?

Brainspotting görece yeni bir yöntemdir. Yöntemin farklı psikolojik güçlüklerdeki kullanımını inceleyen çalışmalar bulunmaktadır. Ancak Brainspotting ile ilgili bilimsel çalışmalar bugün için sınırlıdır ve EMDR ya da bilişsel davranışçı yaklaşımlar gibi daha uzun süredir araştırılan yöntemlerle aynı düzeyde bilimsel kanıta sahip değildir.

Brainspotting’in nasıl etki gösterdiğine ilişkin farklı nörobiyolojik açıklamalar bulunmaktadır. Ancak bu açıklamaların önemli bir bölümü henüz hipotez düzeyindedir. Bu nedenle Brainspotting’in nörobiyolojik etki mekanizmasına ilişkin açıklamaları kesinleşmiş bilimsel bilgiler olarak değil, araştırılmaya devam eden kuramsal açıklamalar olarak değerlendirmek daha doğru olacaktır.

 

***Bu içerik Brainspotting yöntemi hakkında genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kişiye özel değerlendirme, tanı veya tıbbi tedavi önerisi niteliğinde değildir. Tanı veya tıbbi tedavi gerektiren durumlarda ilgili hekime başvurulmalıdır.

Etiketler: Beyin Temelli Terapi, Brainspotting, brainspotting nasıl uygulanır, brainspotting nedir, brainspotting teorisi, EMDR, EMDR ve brainspotting, EMDR ve brainspotting arasındaki fark, İzmir Brainspotting, Online Brainspotting, Terapi, Travma terapisi Kategoriler: Brainspotting